Post matni
Javobim esa oddiy qanchalik erta boshlasangiz, shuncha vaqtdan yutasiz. Masalan, bakalavr uchun qanday maslahat beraman? 9–10-sinfdan boshlaganlar odatda ancha kuchli natija qiladi. Shu paytda til sertifikat IELTS/ Toefl olib qo'ying, agar maqsadingiz Amerika nufuzli universitetlari bo'lsa, SAT ham olib qo‘yiladi. Eng muhimi esa portfolio. Ya’ni o‘zingizni ko‘rsatadigan narsalar: sertifikatlar, loyihalar, amaliyot, forum, konferensiya, sammit, festival. Xalqaro grantlar yutib ishtirok etish esa sizga bunda portfolioni kuchaytirishga zo'r yordam beradi. Ko‘pchilik xato qiladi, 11-sinfni bitirishni kutadi. Aslida bu O‘zbekistondagidek “bitirib keyin topshiraman” tizimi emas. Chet elda siz oldindan tayyor bo‘lasiz, topshirasiz. Agar maqsadingiz "gap year" olish bo'lmasa 10-sinf oxirigacha tayyor bo'ling. Amerika universitetlariga qabul avgustda ochiladi. Ya'ni siz 10-sinfni tugatib aynan yozning avgustlarida topshirasiz, 11-sinf o‘rtalariga borib natijangiz chiqadi. Magistraturaga kelsak, bu yerda ham shu gap. Bakalavrning 2–3-kursidan boshlaganlar aniq yutadi. 4-kursda boshlasa ham bo‘ladi, lekin ancha bosim bilan. 4-kursni faqat universitetga hujjat yuborish bilan band bo'lish kerak, til sertifikati bilan emas. Agar maqsadingiz birdaniga magistratura o'qish bo'lsa. Bu 2-3 kursda nima qilish kerak? Til sertifikatini Ielts/Toefl olish, portfolio yig‘ish , CV, motivatsion xat, tavsiyanoma tayyorlashni o'rganing. Bularning hammasi vaqt oladi. Qabul davrlari ham magistratura uchun ham shunaqa ketadi, masalan Amerika universitetlari avgustdan boshlab, Germaniyada avgust-sentabr (masalan DAAD), keyin Vengriya, Turkiya dasturlari dekabr-yanvar boshlarida ochiladi. Erasmus Mundus grantlari ham kuzda ochilishni boshlaydi. Ya'ni 4-kursligizda bularga hujjat topshirasiz. Eng katta xato odamlar oxirigacha kutadi. Keyin esa “ulgurmadim” deydi. Aslida grant yutish bu 1 haftalik yoki 1 oylik ish emas. Bu reja, vaqt va tayyorgarlik talab qiladi. Shuning uchun agar maqsadingiz chet elda o'qish bo‘lsa, hoziroq boshlang.
